Jezelf vergelijken met anderen doe je vaak zonder het te merken. Je scrollt door social media, hoort een verhaal van een collega of kijkt naar iemand in je omgeving en ineens zit je te oordelen over jezelf of je leven. Vergelijken kan je onzeker maken en veel energie kosten. Toch doen veel mensen het, omdat we graag bij de groep willen horen. Dan wil je niet te veel afwijken én jezelf goed presenteren.
Hoe ga je goed om met je neiging om jezelf met anderen te vergelijken? Hieronder vind je een aantal praktische stappen die je daarbij helpen.
1. Merk op wanneer je jezelf vergelijkt
De eerste stap is opmerken dát je het doet. Vergelijken gebeurt vaak automatisch: je staat er niet bewust bij stil. Probeer eens te letten op momenten waarop je stemming ineens verandert. Word je somber, gespannen of onrustig na iets wat je ziet of hoort? Kwam dat misschien omdat je jezelf vergeleek met een ander? Goed dat je dat opmerkt. Nu kun je begrijpen wat er gebeurt.
2. Realiseer je: je ziet maar een deel van het verhaal
Wanneer je jezelf vergelijkt, vergelijk je jouw binnenkant met de buitenkant van iemand anders. Je ziet hoe ze zichzelf presenteren – maar niet hun twijfels, angsten of worstelingen. Niemand laat het hele plaatje zien. Jouw binnenkant vergelijken met hun buitenkant, klopt niet.
3. Vraag je af: helpt deze vergelijking mij?
Vergelijken is niet per se fout. Soms kan het je inspireren. Maar vaak doet het juist het tegenovergestelde. Stel jezelf bij een vergelijking de vraag: helpt dit mij vooruit, of maakt het me kleiner? Als het je vooral onzeker maakt, is het tijd om je aandacht ergens anders naartoe te brengen.
4. Breng de focus terug naar jezelf
In plaats van te kijken naar waar een ander staat, kun je jezelf vragen: Wat is voor míj belangrijk? Iedereen loopt een eigen pad. Wat past bij jouw waarden, energie en situatie, hoeft niet hetzelfde te zijn als bij iemand anders.
Maak je doelen klein en persoonlijk: wat is een logische volgende stap voor jou? Waar zul jij plezier uit halen en trots op zijn?
5. Beperk prikkels waardoor je teveel gaat vergelijken
Sommige prikkels nodigen erg uit om te gaan vergelijken, zoals social media of het omgaan met bepaalde mensen. Voel je je klein en onzeker door die gewoontes?
Dan kan het helpen om niet teveel tijd door te brengen met deze activiteiten. Zoek naar activiteiten, mensen en plekken waar jij jezelf mag zijn. Zo houd je meer rust in je hoofd.
6. Oefen mildheid richting jezelf
Vergelijken gaat vaak samen met streng zijn voor jezelf. Probeer eens te praten tegen jezelf zoals je tegen een goede vriend(in) zou doen. Met begrip en vriendelijkheid. Niet te zwart/wit. Je hoeft niet perfect te zijn. Je hoeft alleen jouw volgende stap te zetten, op jouw moment.
7. Richt je op wat er wél is
Vergelijken haalt je aandacht vaak weg van wat al goed gaat. Sta daarom regelmatig stil bij wat je al hebt geleerd, overwonnen of bereikt – hoe klein het ook lijkt.
Dankbaarheid en tevredenheid groeien door aandacht. En aandacht kun je trainen.
